Meer over Home

Hersteld Hervormde Gemeente Rehoboth Nieuwleusen

 

Welkom
Wij heten u hartelijk welkom op de website van de Hersteld Hervormde Gemeente Nieuwleusen. Wij nodigen u van harte uit om onze kerkdiensten bij te wonen. De aanvangstijden staan in het kort hier rechts van de pagina of klik op lees meer. 


Met deze website willen wij u van actuele informatie voorzien over onze gemeente. De Hersteld Hervormde Gemeente "Rehoboth" van Nieuwleusen is een gemeente die deel uitmaakt van de Hersteld Hervormde Kerk.

                                                                                                                      

Meditatie

De indachtig-makende bediening van de Heilige Geest

Maar de Trooster, de Heilige Geest, Welken de Vader zenden zal in Mijn Naam, Die zal u alles leren en zal u indachtig maken alles wat Ik u gezegd heb (Johannes 14:26).

Begrenzing van de stof

Aan het begin van mijn tekst ga ik in deze meditatie voorbij. Waarom? Omreden dat de laatste zin de volle aandacht opeist en ook omdat niet alles in één overdenking kan worden gezegd. Ditmaal leg ik de vinger bij wat wij plegen te noemen de indachtig-makende bediening van de Heilige Geest. Eerst moet de term worden verklaard en moet uitgelegd worden wat deze woorden inhouden.

Onze jonge mensen weten mogelijk niet wat met indachtig-makende bediening van de Heilige Geest wordt bedoeld. Niet in elke preek wordt zo'n woord immers gewisseld. Toch gaat het om een belangrijk iets. Daar gaan we dan.

Uitlegging van de term

Gods Geest leert nooit iets anders dan ons in het Woord wordt geleerd. Dat zegt mijn kanttekening terecht bij het indachtig maken. Hoor maar: Dat is, [Die (de Heilige Geest)] zal u niets nieuws leren, maar hetzelfde dat Ik u geleerd heb en gij niet wel onthouden hebt, wederom in gedachtenis brengen. Verwezen wordt onder meer naar Mattheüs 28:19,20. Daar staat dat Gods kinderen moeten heengaan, ánderen moeten onderwijzen en aan hen moeten leren wat Christus hun geboden heeft. Ook wordt verwezen naar Johannes 15:15, waar staat: Al wat Ik van Mijn Vader gehoord heb, dat heb Ik u bekendgemaakt. Ons treft de -laat me het menselijk uitdrukken- heilige samenwerking binnen de Goddelijke Drieëenheid. De Zoon leert wat Hij van de Vader heeft gehoord. De Heilige Geest bevestigt wat de Zoon heeft gezegd. Er zit dus geen millimeter verschil in het onderwijs van God de Vader, de Zoon en de Heilige Geest. Mooi hè? De drie Personen in het Goddelijk Wezen leren precies hetzelfde. God de Heilige Geest herinnert dus aan wat Christus al heeft gesproken.

Een verkeerde toepassing

Calvijn leert terecht dat Gods Geest geen nieuwe openbaringen schept. Slimme Mohammedanen proberen christenen soms te strikken met Gods eigen Woord. Zij zeggen dan: Jezus heeft Zélf al in de Bijbel aangekondigd dat er ná Hem een ándere Trooster zal komen. Dat klopt. Zeker. Wat echter niet klopt, is dat zij het voordoen alsof Jezus met die ándere Persoon doelt op Mohammed.

Er zijn vele redenen te noemen waarom dit ook onmogelijk kan. Eén van de redenen is dat Mohammed aan zijn volgelingen heel ándere dingen leert dan Jezus, terwijl de door Christus toegezegde Trooster Die ná Hem zal komen, Gods kinderen juist indachtig [zal] maken alles wat [Christus hun] al gezegd [heeft]. Dát zegt mijn tekst. Calvijn noteert daarom: Christus belooft een Geest Die de leer des evangelies onderschrijven en bevestigen zal!

De fout van de Dopersen [zij zijn er ook onder ons…] is, dat zij de Geest lósmaken van het Woord. Zij beweren dat God iets leren kan dat buiten Zijn Woord omgaat en er zelfs tegenin gaat. Dat kan écht niet. Nooit doet de Heere dat. Het kán ook niet, want Gods Woord is het product van de Heilige Geest Die er Zelf de Auteur of Schrijver van is en Die elke letter van de Bijbel Zelf geïnspireerd heeft. Gods Woord is volmaakt, bekerende de ziel. Al wat nodig is tot onze zaligheid is in Gods Woord geopenbaard. Er is geen enkele reden te bedenken waarom de Heilige Geest achteraf nog iets anders zou moeten zeggen wat Hij eerst zou zijn vergeten te laten opschrijven. Het idee alleen al is Godslasterlijk.

De werking van Gods Geest

Waar de Heere werkt, laat Hij Zijn eigen Woord klinken in de oren van mensen en spreekt Hij hen inwendig toe door Zijn Geest. Ik heb het dus over hen die Hij zaligmakend op het oog heeft. De Heilige Geest laat naar Gods welbehagen het Woord nu eens op hetzelfde ogenblik levend en krachtig worden in het hart, een andere keer doet Hij het op een later tijdstip. Dan brengt Hij een eerder gesproken woord om zo te zeggen in de herinnering terug, op zo'n manier dat het ook werkelijk verstaan en geloofd wordt.

Voorbeelden van indachtig-making

Laat me een aantal voorbeelden geven uit Gods Woord. Daarin zien we helder wat indachtig-makende bediening van Gods Geest inhoudt. De voorbeelden maken duidelijk dat de mens, zelfs een kind van God, zo licht, ja o zo gemakkelijk het Woord des Heeren vergeet en het geheel kwijtraakt... Indachtig-makende bediening van de Heilige Geest roept die woorden weer in de herinnering wakker of brengt de mens, een kind van God weer terug bij die woorden. Het is zo'n noodzakelijk werk Gods. Als het er niet was, zou Gods kind na ontvangen genade aan zichzelf overgelaten worden en geheel afdwalen van de levensweg. 

Vroeg in Zijn openbare optreden zegt Christus: Breekt dezen tempel en in drie dagen zal Ik denzelven oprichten. Pas ná Zijn opstanding werden Zijn discipelen indachtig, dat Hij dit tot hen gezegd had en zij geloofden de Schrift en het woord, dat Jezus gesproken had. Hier is een duidelijk aanwijzen van de achteloosheid en vergeetachtigheid van Zijn discipelen. Hier ziet u het bewijs dat de indachtig-makende bediening van de Heilige Geest niets anders voor de geest brengt dan het Woord Gods. Die zal u indachtig maken alles wat Ik u gezegd heb. Geestelijk onderwijs spruit altijd voort vanuit het Goddelijk getuigenis. Het strijdt er niet mee, het laat altijd de vermaning en vertroosting ervan klinken in de ziel en het doet de liefde voor het Woord Gods toenemen, zoals blijkt in de langste Psalm.

Pas na Christus' verhoging verstaan

Toen Christus Zijn intocht deed in Jeruzalem, namen de scharen de takken van palmbomen en gingen uit Hem tegemoet en riepen: Hosanna, gezegend is Hij Die komt in den Naam des Heeren, Hij Die is de Koning Israëls! En Jezus vond een jongen ezel en zat daarop, gelijk geschreven is: Vrees niet, gij dochter Sions; zie, uw Koning komt, zittende op het veulen ener ezelin. Dan zegt Johannes 12:16 zo treffend: Doch dit verstonden Zijn discipelen in het eerst niet; maar als Jezus verheerlijkt was [toen pas, na Zijn opstanding uit de doden en Zijn hemelvaart, toen zij Gods Geest ontvangen hadden], toen werden zij indachtig dat dit van Hem geschreven was en dat zij Hem dit gedaan hadden.

Eerst ná Petrus' verloochening goed begrepen

Simon Petrus krijgt als discipel van de Heere Jezus te horen dat hij zou vallen in de zonde van de verloochening van Zijn Naam. Als hij daadwerkelijk in die zonde valt en de haan op dat moment weer kraait, keert de Heere Zich om en Hij ziet Petrus aan. En Petrus werd indachtig het woord des Heeren [toen kwam het hem dus weer voor de geest], hoe Hij hem gezegd had: Eer de haan zal gekraaid hebben, zult gij Mij driemaal verloochenen. En Petrus naar buiten gaande, weende bitterlijk. De Heilige Geest roept het woord van zijn Koning in Petrus' herinnering terug. Hier is het werk van indachtig-makende genade. Hier is dezelfde Geest Gods Die berouw in zijn binnenste werkt om alle bedreven kwaad tegen zijn Meester. Die zal u indachtig maken alles wat Ik u gezegd heb. Hoe beschamend is dat.

Als de Heere later Zijn diepgevallen kind bij de hand neemt, brengt de Heilige Geest hem bij de bron van ware troost: Maar Ik heb voor u gebeden dat uw geloof niet ophoude. In dat woord ligt zijn zaligheid verankerd. Zovele malen als de Heilige Geest naar dát woord terugleidt, wordt de troost genoten. Dan is het: Ik heb het zélf uit Zijnen mond gehoord. Als God Zelf deze waarheid bevestigt, dan is het getuigenis van Gods Geest in het hart werkelijk de diepste zekerheid. Geen mens kan die ooit wegnemen. Die zal u indachtig maken alles wat Ik u gezegd heb. Aan God komt alleen alle eer toe.

Na Christus' opstanding aan Zijn Woord gedachtig

Op de dag van de opstanding van Christus uit de doden zeggen de blinkende engelen bij het lege graf tot de missende vrouwen: Hij is hier niet, maar Hij is opgestaan. Gedenkt hoe Hij tot u gesproken heeft, als Hij nog in Galilea was, zeggende: De Zoon des mensen moet overgeleverd worden in de handen der zondige mensen en gekruisigd worden… én ten derden dage weder opstaan. Dan staat er in mijn Bijbel geschreven: En zij werden indachtig Zijn woorden. Wat een schuld ligt er bij Gods Kerk. Zij zijn Gods Woord helemaal vergeten, hebben zichzelf van veel troost beroofd en zijn door eigen dwaasheid in het donker terecht gekomen. Terwijl zij het hadden kúnnen weten, want de Zaligmaker had zo duidelijk gesproken. Het is de indachtig-makende bediening van de Heilige Geest Die de woorden van de Heiland terugbrengt in hun herinnering. Die zal u indachtig maken alles wat Ik u gezegd heb. Hoe troostrijk is dat.

Indachtig-makende bediening bij de Emmaüsgangers

Ook bij de Emmaüsgangers vinden we die gestalte. Zij zijn het Woord kwijt en zij missen alle troost. De verrezen Heiland opent voor hen de Schriften. Als hun harten branden van verlangen en liefde naar de Koning der Kerk, is dat te danken aan de indachtig-makende genade van de Heilige Geest. Hij is het Die het Woord tot leven brengt in hun ziel. Woorden die al eeuwen in de Bijbel staan, krijgen ineens de betekenis die ze hebben, als God ze toepast aan het hart. Dat doet de indachtig-makende bediening van de Heilige Geest. Die zal u indachtig maken alles wat Ik u gezegd heb. Hoe jaloersmakend is dat.

Verootmoediging door indachtig-makende genade

De indachtig-makende bediening van Gods Geest strekt zich wijd uit. De begenadigde zondaar die mag terugzien op de afgelegde weg en er de piketpaaltjes mag aanschouwen die Gods gunst langs de weg plaatste, mag zich verblijden om hetgeen de Heere werkte in zijn leven. De geredde ziel, die zich in de herinnering gedurig zijn zonde voor ogen ziet zweven die hij in zijn eertijds heeft bedreven, wordt alsmaar dichter bij de grond gebracht én gehouden. De grootheid van zijn kwaad, de overtreding van Gods Woord, de krenking van Gods majesteit en recht, het vergeten van de Schriften, het wordt hem alles op de ziel gebonden. Dat doet de indachtig-makende genade Gods. Die zal u indachtig maken alles wat Ik u gezegd heb. Hoe verootmoedigend is dat.

Ik denk aan de zondaar die na ontvangen genade op het punt staat in zonde te vallen, welke zonde het ook zij. Op dat moment brengt de Heere hem door Zijn Geest een woord uit Gods Woord te binnen. Het indachtig-makende werk van Gods Geest maakt het Woord van de Heere krachtig.  Dat doet Hij om hem te weerhouden van het pad der goddeloosheid. U werkt er toch niet overheen? U gaat er toch niet tegenin? Ik denk aan een jongen of een meisje die op het punt staan een zonde te doen, maar juist op dat moment herinnerd worden aan een woord uit de Bijbel, dat hun ouders aan hen hebben meegegeven. Zie, op dat moment durven zij de zonde niet meer te doen. Begrijp je me? Herken je het? Hier is indachtig-makende bediening van Gods Geest, zelfs voor de onbekeerde zondaar, voor wie deze niet zaligmakend is. Zij is echter wel weerhoudend van de zonde. Die zal u indachtig maken alles wat Ik u gezegd heb. Dank er de Heere maar voor dat die indachtig-makende bediening er is.

De bekeerde Jood Isaac da Costa zegt tot vertroosting van Godvrezenden: Tot de indachtig-makingen des Heiligen Geestes behoren ook de toepassingen van de woorden der Schrift op onze gemoedsbewegingen en toestanden. Wie kent ze niet, die zalige ogenblikken, waarin de Heilige Geest ons woorden uit de Schrift herinnert, die volkomen gepast zijn voor onze tegenwoordige toestand, tot onze versterking, vertroosting, bemoediging? Isaac da Costa legt daar terecht de vinger bij. Ook daar ontwaren we het werk van de Heilige Geest. Die zal u indachtig maken alles wat Ik u gezegd heb.

Een leerzame onderscheiding

Dan weet ik ten slotte best het verschil tussen een voorkomende waarheid en een indalende waarheid. De eerste is het werk van een mens, die een Schriftwoord naar zich toetrekt dat hem goed past in bepaalde omstandigheden en dat hij graag tot zijn eigen voordeel wil gebruiken. Levensgevaarlijk is dat. We mogen wel gedurig bidden daarvoor bewaard te blijven. De laatste is vrucht van de bediening van Gods Geest Die een woord Gods -ontdekkend, vermanend of vertroostend- indraagt in de ziel en daar uitwerkt wat God behaagt. Terwijl de mens nergens bij kan komen, brengt de Heere Zijn Woord bij, ja ín die mens en hij raakt dat woord nooit meer kwijt, omdat het van Gód Zélf was.

Lezer, lees en herlees het nog maar eens en bid God om indachtig-makende genade van de Heilige Geest opdat u Zijn Woord nooit vergeet door uw eigen onachtzaamheid, maar dat Góds getuigenis u bij het Woord zal houden. Altijd.

Ds. A. Vlietstra, Harskamp

Actueel

Inloophuis Noorderlicht Heerenveen

Nieuwsbrief mei 2026

 

Online meeluisteren

Klik op deze link om online mee te kunnen luisteren

Liturgie

Zondag 31 mei

Morgendienst 09.30 uur

Zingen:

Psalm 42:1

Psalm 42:2 en 4

Psalm 42:5

Psalm 42:6 en 7

Schriftlezing: Psalm 42

Tekst: Psalm 42:3, 9, 6b en 12b

Een dorstend hert bepaalt ons bij

1e. Davids verlangen;

2e. Davids troost;

3e. Davids grond.

 

Middagdienst 14.00 uur

Zingen:

Psalm 96:2, 5 en 9

Gebed des Heeren: 8

Psalm 86:3, 6 en 8

Psalm 117

Psalm 87:3 en 4

Schriftlezing: Hand. 10:17-45

Werkgroep Rehoboth

Extranet

Geschriften

  • © hersteld hervormde kerk 2026